Trang chủ Bản tin chuyên ngành Rủi ro kiểm toán liên quan đến hệ thống khen thưởng của công ty

Rủi ro kiểm toán liên quan đến hệ thống khen thưởng của công ty

phong chong rui roRủi ro kiểm toán liên quan đến hệ thống khen thưởng của công ty được coi là khá nguy hiểm - nhưng lại là chìa khóa để quản trị tốt - Tim Leech nói.

Là một phần trong phân tích về cuộc khủng hoảng kinh tế gần đây nhất, các nhà lãnh đạo tài chính từ bảy nền kinh tế quan trọng nhất trên thế giới - gồm có Anh, Mỹ, Canada, Nhật Bản, Pháp, Đức và Thụy Sĩ - đã cố gắng để chắt lọc những gì đã xảy ra với một danh sách về các nguyên nhân gốc rễ trong quản lý và hành động.

Danh sách cho thấy rằng nguyên nhân gốc rễ của cuộc khủng hoảng có liên quan trực tiếp đến cách thức mà Ban giám đốc, Nhà quản lý cấp cao, Các cấp quản lý đơn vị kinh doanh, và những người chấp nhận rủi ro chính được đánh giá và khen thưởng. Điều gì cần được quan tâm kỹ lưỡng đối với các kiểm toán viên và qui trình soát xét hệ thống khen thưởng là gì. Đây chính là một khu vực dễ dàng bị bỏ qua, lơ là bởi cả kiểm toán độc lập và kiểm toán nội bộ.

Đây là lúc mà kiểm toán nội bộ và kiểm toán độc lập xác nhận và kiên quyết nắm lấy một chân lý đơn giản - đó là con người, bao gồm các nhà lãnh đạo doanh nghiệp cấp cao và cả ban giám đốc – nên làm những gì để được khen thưởng và tránh làm những gì có thể bị phạt.

Hệ thống thưởng và phạt của công ty được thiết kế và triển khai thực hiện như thế nào, và cách mọi người cảm nhận được sự đánh đổi giữa khả năng và hậu quả của phần thưởng cũng như khả năng và hậu quả của hình phạt chính là chìa khóa để có một hệ thống quản trị doanh nghiệp và kiểm soát nội bộ tốt. Vấn đề còn lại là liệu kiểm toán nội bộ và kiểm toán độc lập, và các hiệp hội nghề nghiệp có đủ can đảm để hợp tác những yếu tố đánh giá mạo hiểm, nhạy cảm, chuyên nghiệp và mang tính cá nhân này trong công việc hàng ngày của họ hay không.

Cuộc khủng hoảng Ngân hàng toàn cầu năm 2008

Vào tháng 10 năm 2010, giám sát viên cấp cao của nhóm các nhà quản lý lĩnh vực tài chính đã báo cáo về những phát hiện của mình trong một tài liệu có tên là “Những Bài học Quản trị Rủi ro từ cuộc khủng hoảng ngân hàng toàn cầu năm 2008”:

“Trong báo cáo đính kèm, chúng tôi xác định các thiếu sót khác nhau trong quản trị, quản lý doanh nghiệp, quản trị rủi ro, và các chương trình kiểm soát nội bộ đã góp phần vào, hoặc đã được tiết lộ bởi cuộc khủng hoảng tài chính và ngân hàng năm 2008. Báo cáo của chúng tôi nhấn mạnh một số lĩnh vực yếu kém mà các doanh nghiệp cần nỗ lực hơn nữa để giải quyết, bao gồm những lĩnh vực sau đây (ngoài các vấn đề quản trị rủi ro thanh khoản):

  • Một số ban giám đốc và nhóm các nhà quản lý cấp cao không thiết lập, đánh giá và tuân thủ một mức độ rủi ro đối với doanh nghiệp
  • Các chương trình đãi ngộ mâu thuẫn với các mục tiêu kiểm soát của công ty
  • Cơ sở hạ tầng công nghệ không đầy đủ và thường bị phân mảnh có nguy cơ cản trở việc xác định và đánh giá hiệu quả
  • Sắp xếp tổ chức ảnh hưởng đến vị trí của những người liên quan đến mức độ chấp nhận rủi ro giữa chi phí và tính độc lập của nhà quản trị rủi ro và kiểm soát viên

Một sự tranh cãi gay gắt có thể sẽ xảy ra về hệ thống thưởng/phạt của công ty là nguyên nhân hoặc có liên quan đến, và tất cả bốn nguyên nhân gốc rễ được xác định nêu trên.

Nếu một ai đó hỏi:

‘Tại sao có nhiều Ban giám đốc không dành nhiều thời gian hơn để thỏa mãn bản thân mà các công ty đã trả cho họ để giám sát, thiết lập, đánh giá và tuân thủ mức độ rủi ro có thể chấp nhận được?

Câu trả lời rất đơn giản - họ không tin đó là những gì họ được bổ nhiệm và được trả tiền để thực hiện Ngoài ra, họ có thể tin rằng việc tập trung vào lĩnh vực này có thể gây ra sự bất hòa với quản lý cấp cao khi không giải quyết được trong khi nó không dẫn đến bất kỳ hậu quả tiêu cực nào đáng kể.

Nếu một ai đó hỏi:

‘Tại sao hệ thống đãi ngộ trong những doanh nghiệp này lại mâu thuẫn với những mục tiêu kiểm soát của chính doanh nghiệp’

Câu trả lời là hầu hết hệ thống đãi ngộ thường được thiết lập với giám đốc điều hành cấp cao, người được trả lương để đạt được mục tiêu lợi nhuận cụ thể và giá cổ phiếu. Các thỏa thuận này được ban bởi ủy ban đãi ngộ của Ban giám đốc được hướng dẫn, ít nhất là trong quá khứ, bởi những chuyên gia tư vấn đãi ngộ được thuê bởi nhà quản lý. Các giám đốc điều hành cấp cao nhận tiền thù lao để đạt được các mục tiêu tài chính có thể rất quan trọng đó, ngay cả khi có một số hậu quả tiêu cực là kết quả của những quyết định cực kỳ nguy hiểm như các quyết định chấm dứt, nó không phá hoại đến lợi ích cá nhân vì các khoản thưởng có được là quá lớn đến nỗi nó đáng để chấp nhận rủi ro.”

Nếu một ai đó hỏi:

‘Tại sao lại có những cấu trúc công nghệ không đầy đủ và phân mảnh cản trở việc xác định và đánh giá rủi ro hiệu quả tại nhiều tổ chức này?’

Câu trả lời có thể không có điều gí phức tạp vì ban giám đốc không yêu cầu thông tin và / hoặc nhà quản lý không được thúc đẩy hoặc tài trợ các hệ thống công nghệ thông tin trong việc cung cấp thông tin và báo cáo rõ ràng về những quyết định chấp nhận rủi ro.

Quay trở lại điểm cuối cùng trong danh rách những nguyên nhân gốc rễ của cuộc khủng hoảng kinh tế toàn cầu:

‘Tại sao sắp xếp tổ chức ảnh hưởng đến vị trí của những người liên quan đến mức độ chấp nhận rủi ro giữa chi phí và tính độc lập của nhà quản trị rủi ro và kiểm soát viên’

Câu trả lời rất đơn giản. Chúng ta biết rất ít tổ chức (nếu có) trưởng ban kiểm toán nội, hay thậm chí chuyên viên xếp hạng rủi ro được trả ở mức tương tự như các giám đốc điều hành trong các lĩnh vực kinh doanh mà lĩnh vực của họ tạo ra lợi nhuận. Vị trí và tiền lương tương đương với quyền lực trong hầu hết các tổ chức. Thách thức “miếng ngon” có thể dẫn đến những hậu quả cá nhân nghiêm trọng trong nhiều tổ chức. Nhà cung cấp sự đảm bảo cho tổ chức lại không có giá trị nhiều và không được cho là tạo ra nhiều lợi nhuận trong hầu hết các công ty.

Một số ví dụ – Sự đáng tin cậy của các báo cáo tài chính và quyền chọn mua cổ phiếu

Quốc hội Hoa Kỳ và SEC (Ủy ban chứng khoán) đang bắt đầu chấp nhận quan điểm cho rằng nhiều vụ gian lận trong báo cáo tài chính lớn nhất trên thế giới có nguyên nhân từ những chuyên viên cấp cao và / hoặc nhân sự chủ chốt khác muốn có lợi nhuận lớn và ngay lập tức khi họ có thể lừa các cổ đông và kiểm toán viên của công ty.

Quốc hội và SEC cũng nhận thấy rằng hệ thống tiền công tại các công ty kiểm toán độc lập đôi khi đóng một vai trò trong những sự thật bại này gây ảnh hưởng đến Thành viên cấp cao của các công ty kiểm toán độc lập khi xem xét báo cáo tài chính của khách hàng.

Quyền chọn mua cổ phiếu quyết định bằng một ngày nào đó trong quá khứ ảnh hưởng đến thị trường chứng khoán của Hoa Kỳ và Canada trong năm năm qua, việc này rõ ràng liên quan đến sự sẵn sàng của các giám đốc điều hành, các cố vấn pháp lý và kiểm toán viên của họ nhằm làm sai lệch, hay chấp thuận với việc giả mạo chứng từ nhằm tăng cường các khoản lợi ích sau thuế.

Các nhà lãnh đạo trên thế giới, bao gồm cả các nhà quản lý tại Anh, Canada và Hoa Kỳ, đã bắt đầu đưa ra những quy định cụ thể để giải quyết những rủi ro này, bao gồm cả những khoản thu hồi trợ cấp khi nó được xác định là giám đốc điều hành cấp cao thu được tiền thưởng của họ thông qua gian lận hay những hành động sai phạm khác .

Những nhà lãnh đạo ngân hàng toàn cầu đang làm gì và tác động của họ đối với nước Anh

Sau khi công bố lần đầu bản phân tích những nguyên nhân của cuộc khủng hoảng tài chính của các giám sát viên cấp cao - bao gồm vai trò của hệ thống khen thưởng sai lệch - Ủy ban Giám sát Ngân hàng Basel đã công bố tài liệu hội thảo có tên là Những nguyên tắc Tăng cường Quản trị Doanh nghiệp. Phiên bản cuối cùng của hướng dẫn mang tính đột phá này đã được phát hành vào tháng 10 năm 2010.

Bản hướng dẫn đáp ứng nhu cầu xác nhận vai trò then chốt của hệ thống đãi ngộ trong quản trị doanh nghiệp và quy định trách nhiệm của hội đồng quản trị của các tổ chức tài chính trong việc giám sát các hệ thống khen thưởng được liên kết với các nguyên tắc quản trị rủi ro và thanh quản. Một số trích dẫn của bản lưu ý từ hướng dẫn 2010 quan trọng này bao gồm:

  • Nguyên tắc 10: Ban giám đốc cần chủ động giám sát việc thiết kế và vận hành của hệ thống đãi ngộ, cần theo dõi và đánh giá hệ thống đãi ngộ để đảm bảo rằng nó hoạt động như dự kiến
  • Nguyên tắc 11: Đãi ngộ nhân viên nên được điều chỉnh một cách hiệu quả với việc chấp nhận rủi ro thận trọng: đãi ngộ phải được điều chỉnh cho tất cả các loại rủi ro; kết quả đãi ngộ nên cân đối với kết quả rủi ro; lịch trình thanh toán đãi ngộ nên nhạy cảm với khoảng thời gian của những rủi ro, và hệ thống tiền mặt, vốn chủ sở hữu và các hình thức đãi ngộ phải nhất quán với sự điều chỉnh rủi ro
  • Chế độ đãi ngộ: ngân hàng cần thực hiện Những nguyên tắc của Ban Ổn định Tài chính (FSB - trước đây là Diễn đàn Ổn định Tài chính) khi thực hiện đãi ngộ (Nguyên tắc FSB) và 8 Tiêu chuẩn Thực hiện kèm theo (Tiêu chuẩn FSB) hoặc những quy định áp dụng quốc gia phù hợp với các nguyên tắc và tiêu chuẩn của FSB.

Những hướng dẫn quốc tế mới đã có tác động trực tiếp vào các công ty dịch vụ tài chính và kiểm toán viên của họ tại Anh .

SEC đang làm gì tại Mỹ và tác động của nó đối với Anh

Nhận thấy rằng cộng đồng quốc tế đã đổ lỗi về cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu cho Mỹ, và SEC đã phản ứng gần như ngay lập tức đối với những phát hiện của nhóm các giám sát viên cấp cao và nhóm quản lý tài chính và đã kết luận rằng nguyên tắc cơ bản trong báo cáo cần được mở rộng khỏi phạm vi Ngân hàng và được áp dụng cho tất cả các công ty. SEC đã ban hành những nguyên tắc công bố ủy quyền tăng cường, những nguyên tắc này yêu cầu ban giám đốc của tất cả các công ty cổ phần được liệt kê trong bản công bố của Mỹ cho các cổ đông phải thực hiện việc theo dõi và giám sát rủi ro do hệ thống đãi ngộ của công ty tạo ra.

Một số trích dẫn từ những quy tắc căn bản mới này của Mỹ có hiệu lực từ tháng 2 năm 2010 bao gồm sự công bố về:

  • mức độ rủi ro phát sinh từ chính sách và thực thi đãi ngộ của công ty đối cho nhân viên có thể có một tác động ngược quan trọng đến công ty, và đến sự thảo luận về chính sách và thực thi sư đãi ngộ của công ty vì chúng có liên quan đến quản lý rủi ro và những chính sách chấp nhận rủi ro có ảnh hưởng đến rủi ro và quản trị rủi ro của công ty;
  • rủi ro: bằng cách yêu cầu bản công bố về vai trò của hội ban giám đốc trong việc giám sát rủi ro và mức độ rủi ro phát sinh từ các chính sách và thực thi đãi ngộ của công ty có thể có tác động vô cùng bất lợi đến công ty, và đến sự công bố về các chính sách và thực thi như thế vì chúng có liên quan đến quản trị rủi ro.

Những yêu cầu mới này của Mỹ và SEC tác động đến rất nhiều công ty lớn tại Anh, gồm có 74 công ty lớn nhất được niêm yết trên Sàn giao dịch Chứng khoán Anh.

Nước anh đang làm gì?

Báo cáo cuối cùng của bản Đánh giá này được công bố vào ngày 26 tháng 11 năm 2009, và hai phát hiện chính liên quan đến chế độ đãi ngộ được ghi lại dưới đây:

“Thứ ba, cho rằng các mục tiêu chiến lược quan trọng của Ủy ban là quản lý rủi ro tài chính thành công, sự tham gia của ban giám đốc vào quá trình giám sát rủi ro cần phải nhiều hơn, với sự quan tâm đặc biệt đến việc giám sát rủi ro và thảo luận đưa ra các quyết định về chấp nhận rủi ro của tổ chức. Điều này đòi hỏi sự tập trung tuyệt đối của các giám đốc Phi điều hành về các vấn đề có rủi ro ở mức độ cao, thêm vào và tách biệt với quy trình của Ủy ban rủi ro và ban giám đốc”.

“Thứ năm, đối với nền tảng kiểm soát không đầy đủ, tập trung ở mức độ quá hẹp và quá nghiêm trọng trong một số trường hợp, sự tăng cường đáng kể là cần thiết trong việc giám sát các chính sách rủi ro ở cấp ban giám đốc, đặc biệt đối với các thanh toán khác nhau, và trong những bản công bố liên quan. Trách nhiệm của ủy ban đại ngộ ban giám đốc nên được mở rộng vượt ra khỏi các thành viên ban giám đốc để có thể bao gồm được cơ cấu và mức độ đãi ngộ cho tất cả các nhân viên cấp cao mà vai trò của họ là đặt chúng ở vị trí có ảnh hưởng tiềm năng hay thực tế quan trọng đến thông tin rủi ro của tổ chức. Với sự kỳ vọng, hướng dẫn và áp lực từ các cổ đông lớn, Ban đãi ngộ, trong vai trò được mở rộng, cần đảm bảo rằng cơ cấu đãi ngộ cho những nhân viên cấp cao được quy định hợp lý với chiến lược rủi ro trung hạn và dài hạn của tổ chức, và phải là đối trọng quan trọng với bất kỳ áp lực điều hành nào nhằm thúc đẩy quy định đãi ngộ ngắn hạn phù hợp với nguy cơ áp lực của đối thủ cạnh tranh”.

Điều quan trọng cần lưu ý là năm Luật Quản trị Doanh nghiệp 2010 của Anh quy định rằng tất cả các công ty cổ phần không giải quyết được các rủi ro gây ra bởi hệ thống khen thưởng trực tiếp như các quy tắc công bố ủy quyền mới của Mỹ. Tuy nhiên Luật này lại quy định:

Ban giám đốc có trách nhiệm xác định bản chất, mức độ rủi ro đáng kể mà họ sẵn sàng chấp nhận để đạt được mục tiêu chiến lược của mình. Ban giám đốc cần duy trì quản trị rủi ro và hệ thống kiểm soát nội bộ.

Ủy ban kiểm toán nội bộ quốc tế (IIA) đang làm gì?

Vào tháng 4 năm 2010, ngay sau khi những nguyên tắc công bố mới của SEC có hiệu lực, IIA công nhận rằng những nguyên tắc công bố ủy quyền của Mỹ đã tạo ra những kỳ vọng mới mà ít thành viên IIA có kinh nghiệm về chúng. Để phản ứng lại, IIA đã ban hành hướng dẫn thực hành mới có tên là “Lợi ích và Đãi ngộ đồi với Kiểm toán” (ECB) để giúp các thành viên đáp ứng được những kỳ vọng đang tranh cãi lên ở lĩnh vực này.

Trích dẫn từ hướng dẫn:

“Những hệ thống quản trị mạnh mẽ là cần thiết cho các chương trình ECB, vì các nhà quản lý thường là ở vị trí là nhà thiết kế đồng thời đề nghị đãi ngộ cho riêng mình. Có một số rủi ro cụ thể mà kiểm toán viên nội bộ nên xem xét đó là thị trường việc làm, sự tuân thủ, báo cáo tài chính, danh tiếng, điều hành, và rủi ro trong những mối quan hệ ngoài doanh nghiệp. Những chương trình ECB cũng có thể có rủi ro gian lận.”

“Do tính chất nhạy cảm của lĩnh vực này, nên kiểm toán nội bộ phải có một cách tiếp cận kiểm toán và các thông tin cần thiết một cách phù hợp. Vì có thể có những trở ngại để có được những thông tin này, nên kiểm toán nội bộ cần phải tiến hành theo quy định của điều lệ.”

“Rủi ro: ECB cho thấy một số rủi ro đối với nhiều tổ chức. Ban giám đốc và quản lý có trách nhiệm cuối cùng đánh giá và quản lý những rủi ro này. CAE nên hiểu và đánh giá những rủi ro này để xác định sự cần thiết của kiểm toán và để lập kế hoạch, giới hạn phạm vi, và nguồn lực. Một số rủi ro được xác định đây có thể bao gồm nhiều hơn một loại rủi ro, và nhiều rủi ro trong số đó là những rủi ro đạo đức hay rủi ro gian lận.”

IIA đã cung cấp cho các bộ phận kiểm toán nội bộ rằng lĩnh vực đãi ngộ của ban giám đốc điều hành không nên để ở “điều khoản ngoài” bằng cách chỉ ra rằng ban kiểm toán nội bộ có một điều lệ phạm vi chính thức ngoài các rủi ro được tạo ra bởi hệ thống đãi ngộ công ty. Điều này có thể giúp kiểm toán nội bộ khi kiểm toán lĩnh vực này, không phụ thuộc vào tác động của rủi ro đãi ngộ đến kiểm soát tổng thể và môi trường quản trị của công ty.

Các doanh nghiệp nên làm gì?

Cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu gần đây và hàng nghìn thảm họa doanh nghiệp trong vòng 100 năm qua cho thấy rõ ràng rằng việc xác định và quản lý rủi ro phát sinh từ hệ thống đãi ngộ và lợi ích của công ty cần phải được coi là một mệnh lệnh quan trọng đối với ban giám đốc, kiểm toán nội bộ và kiểm toán độc lập.

Kiểm toán viên không theo sát các sự kiện này một cách chặt chẽ cần thực hiện các bước để xác định tất cả các yêu cầu pháp lý liên quan đến quản trị rủi ro gây ra bởi hệ thống khen thưởng của công ty.

Download tài liệu TẠI ĐÂY.

Xem khóa học TẠI ĐÂY.

CHIA SẺ BÀI VIẾT

Cơ hội nghề nghiệp

Đăng ký hội thảo & học thử

ACCA How to

You need Flash player 6+ and JavaScript enabled to view this video.


Hà Nội: 09 43 42 8998
TP HCM: 09 42 41 8998